Bạn đã bao giờ gặp phải tình trạng da bị phát ban, mụn nước hoặc ngứa ngáy? Có thể điều này là dấu hiệu bạn đang gặp một tình trạng da được gọi là viêm da. Viêm da là một thuật ngữ rộng bao gồm một số tình trạng da chủ yếu được đặc trưng bởi tình trạng viêm, kích ứng và da khô hoặc đóng vảy. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho bạn nhiều thông tin hữu ích về điều này!
Viêm da là gì?
Từ viêm da theo nghĩa đen có nghĩa là viêm da. ‘Viêm da’ là một thuật ngữ được sử dụng để mô tả một trong nhiều tình trạng da gây kích ứng và mẩn đỏ da kèm theo sưng tấy, chảy dịch và thậm chí là đau đớn. Tình trạng viêm da lâu ngày có thể khiến da bị cứng, dẫn đến hình thành vảy.
Viêm da không lây và thường không gây ra bất kỳ nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng nào. Tuy nhiên, nó có thể gây khó chịu về thể chất dưới dạng kích ứng và đau đớn.
Các loại viêm da và triệu chứng
Trong khi có một số loại viêm da, một số loại xảy ra phổ biến hơn những loại khác. Các loại viêm da khác nhau khác nhau về các triệu chứng và vị trí xuất hiện. Tuy nhiên, bác sĩ của bạn là người tốt nhất để chẩn đoán bạn bị viêm da dạng nào.
Chúng ta hãy xem xét một số loại viêm da, các triệu chứng và vị trí xảy ra:
1. Viêm da dị ứng (AD)
Đây là một dạng bệnh chàm gây ngứa da, phát ban. Hàng rào bảo vệ da bị tổn thương trong AD làm cho da khô, bong tróc hoặc dày lên. Nó thậm chí có thể chảy ra chất lỏng. AD thường xuất hiện khi trẻ 5 tuổi và có thể biến mất trước tuổi vị thành niên, nhưng nhiều người lớn cũng bị AD.
AD có thể ảnh hưởng đến bất kỳ vùng da nào của bạn, nhưng trẻ em có xu hướng bị phát ban khô và ngứa ở các nếp gấp như nếp gấp của khuỷu tay, đầu gối hoặc cổ.
2. Viêm da tiếp xúc
Như tên gọi của nó, viêm da tiếp xúc được gây ra khi da của bạn tiếp xúc với chất gây kích ứng hoặc chất gây dị ứng, ví dụ như chất độc cây thường xuân, formaldehyde, v.v.
Những người làm việc trong một số ngành nghề như công nhân, chuyên gia chăm sóc sức khỏe, chuyên gia làm đẹp, … hàng ngày làm việc với các hóa chất gây kích ứng có nguy cơ cao mắc bệnh viêm da tiếp xúc.
3. Phát ban
Trẻ sơ sinh mặc tã trong thời gian dài có thể bị mẩn đỏ hoặc phát ban ở mông. Làn da ẩm ướt kèm theo cử động có thể gây nứt nẻ và khiến bé vô cùng khó chịu. Thường xuyên thay tã, giữ sạch vùng bị hăm và bôi các loại kem trị hăm phù hợp có thể giúp trẻ nhẹ nhõm hơn.
4. Viêm da tiết bã
Dạng viêm da này có thể ảnh hưởng đến cả người lớn và trẻ em. Ở người lớn, nó gây ra da đỏ, khô, bong tróc và ngứa, xuất hiện phổ biến nhất trên da đầu của bạn dưới dạng gàu. Nó cũng có thể ảnh hưởng đến các phần nhờn trên mặt của bạn.
5. Viêm da do dyshidrotic
Nó được đặc trưng bởi những vết phồng rộp gây đau đớn thường xuất hiện ở đầu ngón tay, ngón chân, mép lòng bàn tay hoặc lòng bàn chân. Các tác nhân kích thích phổ biến bao gồm xà phòng, dầu gội đầu và các kim loại như niken, coban, v.v … Tránh các tác nhân kích thích và sử dụng thuốc có thể giúp ngăn ngừa bùng phát bệnh viêm da dị ứng.
6. Viêm da thần kinh
Còn được gọi là lichen simplex mạn tính, đây là một chứng rối loạn mãn tính gây ngứa và gãi dữ dội. Điều này có thể dẫn đến tổn thương các đầu dây thần kinh trên da và hình thành các mảng vảy dày. Các loại kem bôi không steroid hoặc thuốc uống do bác sĩ kê đơn có thể giúp chữa lành da và giảm ngứa do gãi.
7. Viêm da nốt sần
‘Nummular’ có nghĩa là hình đồng xu. Dạng viêm da này được đặc trưng bởi các mảng da ngứa, rỉ nước giống như đồng xu hoặc hình đĩa có thể xuất hiện trên cánh tay, chân hoặc thân của bạn. Đàn ông bị ảnh hưởng bởi điều này nhiều hơn phụ nữ. Corticosteroid tại chỗ cùng với thuốc kháng sinh có thể loại bỏ hiệu quả loại viêm da này.
8. Viêm da xung quanh
Như tên cho thấy, bệnh viêm da này xuất hiện dưới dạng các nốt sẩn nhỏ, màu đỏ trên khuôn mặt của bạn. Nó xảy ra phổ biến nhất xung quanh miệng, mũi hoặc mắt. Trong khi phụ nữ trưởng thành từ 15 đến 45 tuổi dễ mắc bệnh hơn, trẻ em cũng có thể bị ảnh hưởng.
Việc sử dụng steroid tại chỗ, các sản phẩm chống nắng hoặc mỹ phẩm khác có thể gây ra dạng viêm da này.
9. Viêm da ứ nước
Nguyên nhân là do suy tĩnh mạch, rối loạn tuần hoàn máu dẫn đến thiếu oxy cung cấp máu, đặc biệt là ở cẳng chân. Có thể bị sưng và xuất hiện các đốm màu nâu hơi nâu ở cẳng chân.
Mặc dù lão hóa là nguyên nhân phổ biến nhất của tuần hoàn kém, nhưng nó có thể chỉ ra sự xuất hiện của các bệnh đe dọa tính mạng khác. Nên chăm sóc y tế ngay lập tức để tránh bị loét và nhiễm trùng.
Nguyên nhân của bệnh viêm da
1. Di truyền
Các gen mà bạn được thừa hưởng từ cha mẹ khi sinh ra có thể khiến bạn dễ mắc một dạng viêm da cụ thể hơn. Ví dụ, đột biến gen filaggrin chịu trách nhiệm hình thành hàng rào bảo vệ da có tính chất gia đình và được tìm thấy ở hầu hết các bệnh nhân AD.
2. Hệ thống miễn dịch
Hệ thống miễn dịch của bạn có thể hoạt động kém nếu thành phần điều tiết của hệ thống miễn dịch của bạn không hoạt động bình thường. Điều này có thể dẫn đến quá mẫn cảm hoặc phản ứng dị ứng và tăng viêm như gặp ở hầu hết các bệnh viêm da.
3. Các yếu tố kích hoạt môi trường
Những chất này đóng một vai trò quan trọng trong việc làm trầm trọng thêm bất kỳ tình trạng da nào bao gồm cả viêm da. Nếu bạn thường xuyên tiếp xúc với các chất ô nhiễm hoặc hóa chất, làn da vốn đã nhạy cảm của bạn chắc chắn sẽ phản ứng lại, đặc biệt nếu bạn đã có khuynh hướng di truyền với bệnh viêm da dầu. Nước hoa trong các sản phẩm chăm sóc da là một ví dụ về các chất gây kích ứng có thể gây bùng phát ở da nhạy cảm.
Làm thế nào có thể điều trị bệnh viêm da?
Đối với hầu hết các loại viêm da, không có cách chữa khỏi tuyệt đối. Bác sĩ da liễu của bạn có thể thực hiện sinh thiết da để xác định tình trạng da của bạn hoặc tiến hành xét nghiệm dị ứng để xác định các tác nhân gây bùng phát. Bác sĩ sẽ kê đơn các loại thuốc để giúp giảm các triệu chứng như ngứa và viêm.
A. Điều trị Y tế
Các phương pháp điều trị y tế phổ biến được sử dụng để đối phó với chứng viêm da bao gồm:
- Corticosteroid tại chỗ để áp dụng trên các vùng bị ảnh hưởng. Chúng đặc biệt được sử dụng để giảm ngứa.
- Sử dụng thuốc ức chế miễn dịch tại chỗ như calciTập tinneurin, giúp giảm sự tăng động của hệ thống miễn dịch.
- Liệu pháp quang trị liệu có kiểm soát, bao gồm việc tiếp xúc với lượng ánh sáng có kiểm soát (tự nhiên hoặc nhân tạo) vào vùng bị ảnh hưởng trên da. Điều này có thể giúp giảm đau tạm thời cho một số bệnh nhân.
- Steroid đường uống hoặc tiêm kháng thể như Dupilumab được kê đơn cho những bệnh nhân bị viêm da nặng không đáp ứng với các loại thuốc khác.
B. Biện pháp khắc phục tại nhà
Một số cách đơn giản nhưng hiệu quả để đối phó với viêm da bao gồm:
- Tắm nước ấm một hoặc hai lần mỗi ngày sẽ giữ cho làn da của bạn sạch sẽ và giảm nguy cơ nhiễm trùng. Thêm muối nở hoặc dùng bột yến mạch tẩy tế bào chết có thể hữu ích.
- Giữ ẩm cho da là vô cùng quan trọng, vì viêm da có thể phá vỡ hàng rào bảo vệ của da và gây mất nước. Da được dưỡng ẩm tốt sẽ ít ngứa hơn, do đó giảm nguy cơ da bị tổn thương nhiều hơn.
C. Chế độ ăn uống
Thực phẩm chức năng cũng thường được bệnh nhân viêm da thực hiện với hy vọng tăng cường sức khỏe làn da. Tuy nhiên, điều này cũng chưa được chứng minh một cách khoa học.
D. Tư vấn
Tư vấn tâm lý có thể được yêu cầu để giúp giảm căng thẳng và đau khổ do sự xuất hiện của viêm da.
